Α, δεν υπάρχει το δικαίωμα επιλογής; Αυτό με ποιο δικαίωμα το λες; Έχεις δικαίωμα να το πεις, έχεις δικαίωμα να επιλέξεις να το πεις, είναι μια προσωπική σου γνώμη. Υπάρχει κάθε δικαίωμα να επιλέξει ο άνθρωπος ελεύθερα τα πιστεύω του. Να σκεφτεί ΜΟΝΟΣ του, και όχι επειδή θα του τα προσφέρουν έτοιμα στο πιάτο, όπως λες κι εσύ. Ο γονιός που πραγματικά αγαπάει το παιδί του, το αφήνει να φύγει από το σπίτι, δε το κρατάει μια ζωή. Ακριβώς για τον ίδιο λόγο πρέπει και ο γονέας να μην παίρνει το παιδάκι με το ζόρι στην Εκκλησία, ούτε να το βάζει να νηστεύει, χωρίς να θέλει, ούτε να του κοπανάει μέρα-νύχτα για το Θεό.
Και εν πάσει περιπτώση, ακόμη κι αν το κάνει, νομίζεις πως το σχολείο έχει διακοσμητικό ρόλο; Νομίζεις πως το σχολείο έχει το ίδιο κύρος με την τηλεόραση; Τα παιδάκια που πάνε στο σχολείο δεν αμφισβητούν το σχολείο. Δεν υπάρχει κανένας που θα τους πει ότι αυτά που μαθαίνουν εκεί μπορεί να μην είναι σωστά. Όταν βάζουν τα θρησκευτικά δίπλα-δίπλα με την ιστορία και τα μαθηματικά, δεν καταλαβαίνουν τη διαφορά, και αυτό έχει επιπτώσεις και στο μέλλον. Εσύ πού βλέπεις κάποια εκπομπή στην τηλεόραση που να αμφισβητεί τη θρησκεία, και την οποία να τη βλέπουν τα παιδιά; Πού βλέπεις κάποια εκπομπή που να αμφισβητεί τη θρησκεία γενικά -σπάνια, στις ειδήσεις υπάρχουν μερικές φορές και ίσως να υπάρχουν μερικά ντοκυμαντέρ στη νυχτερινή ζώνη-; Νομίζεις ότι ένα 8χρονο θα κάτσει να δει ειδήσεις; Κι αν δει, νομίζεις ότι θα καταλάβει αυτά που λέει; Ίσα-ίσα που αρκετά από αυτά που βλέπει ενισχύουν το θρησκευτικό αίσθημα -όχι, που έχουν φτιάξει μέχρι και κινούμενα σχέδια με το Μωυσή και το Χριστό, στο βωμό πάντα του χρήματος (και μπορεί και όχι μόνο), που έχει κάθε Κυριακή τη Θ. Λειτουργία στην τηλεόραση (σε πρωινές ώρες, μαζί με τα παιδικά που βλέπουν τα μικρά)-. Όλα αυτά, σε απλουστευμένη μορφή, ώστε να γίνεται κατανοητή από το παιδικό μυαλό. Πράγμα που γίνεται και από το μάθημα των "θρησκευτικών". Από την άλλη πλευρά, τα λίγα που μπορεί να αμφισβητούν τη θρησκεία μετέρχονται γλώσσας σύνθετης, είναι ξενόγλωσσα -αν πρόκειται για ντοκυμαντέρ-, και είναι αργά, με αποτέλεσμα κανένα παιδί να μη τα βλέπει. Το 8χρονο, 10χρονο θα κάτσει να δει ντοκυμαντέρ, τη στιγμή που και οι περισσότεροι συνομήλικοί μου προτιμούν τις ειδήσεις του σταρ;
Α, ναι, και οι κοινωνικές συνθήκες θα μεταβληθούν από μόνες τους. Όσο υπάρχει αυτή η κατάσταση με το μάθημα των θρησκευτικών, η επικρατούσα θρησκεία θα διαιωνίζεται. Δε χρειάζεται να σου υπενθυμίσω πώς ακριβώς έγινε επικρατούσα θρησκεία, φυσικά. Αυτό ισχύει για όλες -κι αν όχι όλες, τις περισσότερες- θρησκείες του κόσμου.
Δεν εχθρεύομαι τη θρησκεία, την επιβολή της εχθρεύομαι. Δε βλέπω εχθρούς παντού τριγύρω μου.
Και στην Ιαπωνία γιορτάζουν τα Χριστούγεννα, αλλά κάθε άλλο παρά χριστιανική χώρα είναι. Και τις Απόκριες γιορτάζουμε εδώ, αλλά είναι αρχαία ελληνική γιορτή.
Ίσως αγνοείς τις επιπλοκές της παραχώρησης προνομίων σε οποιοδήποτε σωματείο. Αλλά βέβαια, στο όνομα της παράδοσης και του κινδύνου αλλοτρίωσης της θρησκευτικής μας ταυτότητας -την οποία μας ρωτήσανε αν τη θέλουμε, παρεμπιπτόντως;-, η σύνδεση της Εκκλησίας με το Κράτος είναι αναγκαία, αν θέλουμε να προφυλαχθούμε από τους κινδύνους της παγκοσμιοποίησης... Η θρησκεία δεν είναι πολιτικό κόμμα ή σωματείο.
Είπα δυο τρεις φορές για τη γιαγιά μου και το έχεις πάρει ως καραμέλα. Δεν υπάρχει θέμα του τί γίνεται με τη γιαγιά μου. Άσε την αυτή να έχει τα πιστεύω της, δεν πρόκειται να αλλάξει ούτε καν τη στάση της απέναντι στο τί πρέπει να πιστεύουν οι άλλοι. Και να της πάω κόντρα, δεν έχει κανένα νόημα. Δεν είναι προσωπικό το πρόβλημα, σαφώς και είναι κοινωνικό, από τη στιγμή που το κάθε βρέφος σε αυτή τη χώρα, λευκό ή μελαψό, αγόρι ή κορίτσι, με την ταμπέλα "ορθόδοξος", με την ταμπέλα "καθολικός" ή με την ταμπέλα "μουσουλμάνος", με υψηλό ή χαμηλό κοινωνικό υπόβαθρο έχει το δικαίωμα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητά του και τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις, κάτι που καταπατάται από τον τρόπο με τον οποίο συνδέεται η εκπαίδευση με τη θρησκεία. Και μην αρχίσει πάλι να λες για την οικογένεια και για την επικρατούσα θρησκεία. Εκτός αυτών για τα οποία μιλάω παραπάνω, όσα μπορούμε να αλλάξουμε προς το καλύτερο δεν υπάρχει λόγος να μη το κάνουμε. Και ερωτώ: Πού είναι το κακό στο να γίνεται το μάθημα των θρησκευτικών με περισοτερο αντικειμενικό τρόπο;
Για να κάθομαι εδώ και να διαφωνώ μαζί σου, σημαίνει ότι ναι, θα διαφωνήσω και θα υπερασπισθώ τα δικαιώματά μου. Αλλά δε θα κάτσω να τσακωθώ. Αν φτάσω στο σημείο πριν τον τσακωμό, τότε αυτό που θα πρέπει να κάνω είναι να τσακωθώ όχι με κάποιο άτομο, αλλά με το κράτος, το οποίο υποθάλπτει την διαμόρφωση χαρακτήρων που συμπεριφέρονται ρατσιστικά προς τους αλλόθρησκους. Και εσύ μπορεί να παίρνεις από επιχειρήματα, οι άλλοι όμως όσα και να τους λες, το ίδιο τους κάνει. Και ξαναλέω ότι πρώτα θα τα βάλω με το κράτος, και ύστερα με όλους τους υπόλοιπους, οι οποίοι είναι κι αυτοί θύματα του συστήματος -και δε λέω το σύστημα έτσι γενικά και αόριστα, καταλαβαίνετε τί εννοώ-.
