Επίτρεψέ μου να θεωρώ τους ανθρώπους ''κατασκευαστές'' και όχι '' προϊόντα'' του κοινωνικού περιβάλλοντος τους και να το τεκμηριώσω. Είμαι σίγουρος πως θεωρείς, όπως και όλοι δηλαδή, ότι το μικρό παιδί είναι προϊόν του κοινωνικού περιβάλλοντος που ονομάζεται οικογένεια. Δεν έχει διαμορφώσει ακόμη αυτόνομη προσωπικότητα -μέχρι την εφηβεία δηλαδή και για κάποιους πολύ αργότερα- και, έτσι, λαμβάνει τα ερεθίσματα των γονέων του και των λοιπών συγγενών πάνω σε διάφορα θέματα (ηθικής, κοινωνικής φύσεως κλπ). Ακόμη, στη διάρκεια της εφηβείας συνεχίζει να υφίσταται κοινωνικές πιέσεις, τους ''βομβαρδισμούς'' που αναφέρει η Orange Crush και μου αρέσει να χρησιμοποιώ. Όλα αυτά, σαφώς, είναι στοιχεία που διαμορφώνουν βασικά στοιχεία της ανθρώπινης προσωπικότητας και είναι τα αίτια για να χαρακτηρίζεται ο άνθρωπος ''προϊόν'' του κοινωνικού περιβάλλοντος.
Ωστόσο, όταν ο άνθρωπος έχει κατακτήσει την ωριμότητα και γίνει ανεξάρτητο ον, δύναται να απορρίψει πλήθος στοιχείων που έχει αφομοιώσει από την κοινωνία και τους φορείς της όλα αυτά τα χρόνια, ακόμη και στοιχεία της προσωπικότητάς του (η κοινωνική καταπίεση που υφίσταται μία κοπέλα για να παντρευτεί και την οποία αρχικά υιοθετεί, ίσως απορριφθεί μετά από την ώριμη διαλογή για την οποία κάνω λόγο). Με άλλα λόγια, ένας άνθρωπος, αν θελήσει και τα καταφέρει, δύναται να επιλέξει εκείνος και να διαμορφώσει το δικό του κοινωνικό περιβάλλον (δεν εννοώ την αλλαγή των φορέων, όπως η οικογένεια, αλλά των ιδεών που το συνθέτουν). Για αυτό θεωρώ τον άνθρωπο ''κατασκευαστή'' και όχι ''προϊόν''.