Mπραβο,μπραβο χειροκροτημα.Λες και το θεμα ειναι οι αντιπαλοι συμφοιτητες σας,αυτα τα κτηνη που θελουν κατι ελαχιστον να κερδισουν.Δεν πας να κανεις οτι θες,απο αυτα και μονο που λες,δειχνεις οχι οτι μονο σε ενδιαφερει το εξαμηνο και οι σπουδες (που στο κατω κατω εκει θα λεγα ναι εχεις ενα δικιο γιατι η καταληψη τραβα σε μακρος) αλλα εσυ εχεις μενος προς σε αυτους που κανουν καταληψη.Ευγε και ξανα συγχαρητηρια!
όχι βέβαια. Αν ήταν σοβαρός ο αγώνας ευχαρίστως θα συμμετείχα. Αλλά έτσι όπως τα χουνε κάνει έχουν αφαιρέσει τελείως το νόημα από τις καταλήψεις. Είμαστε αγανακτισμένοι με την όλη κατάσταση και δεν τραβάει άλλο. Γιατί να μην βγούμε όλοι μαζί στον δρόμο, σε πορείες διαμαρτυρίας; Γιατί πάντα να είναι ο στόχος το κλείσιμο της σχολής; Τα ειρωνικά συγχαρητήρια πρέπει να δωθούν σε σας. Επειδή αυτό που κάνετε δεν είναι κατάληψη, αλλά αντίθετα, αφαιρεί από τον όρο όλη την αξία του!
Ας μην μιλήσω λοιπόν για τους φοιτητές που δεν έχουν το δικαίωμα να διακόπτουν το έργο του πανεπιστημίου. Ας αναφερθώ στην κατάληψη ως μορφή αγώνα.
Επειδή δεν γνωρίζω καμιά σοβαρή κατάληψη πέραν αυτής του 1973, θα χρησιμοποιήσω αναγκαστικά εκείνη ως παράδειγμα, παρόλο που οι συνθήκες εκείνης της εποχής ήταν πολύ διαφορετικές από τις τωρινές, και παρόλο που η εικόνα που έχουμε για το τι έγινε παίζει ανάμεσα στην αλήθεια και το μύθο. Πάντως δεν αποφάσισαν οι αγωνιζόμενοι «τι θα κάνουμε για να πετύχουμε το σκοπό μας; Ας κάνουμε κατάληψη!». Την κατάληψη την έκαναν βοηθητικά· για να φροντίζουν το ραδιοφωνικό σταθμό τους, με τη βοήθεια του οποίου η πόλη μάθαινε τι συνέβαινε, και ευαισθητοποιείτο στα αιτήματά τους, και επιπλέον γιατί μπορούσαν να είναι συγκεντρωμένοι, να συζητάνε και να διαμαρτύρονται, χωρίς να τους διαλύσει η αστυνομία, αφού τους προστάτευε το άσυλο.
Σήμερα, παρόλο που δεν υπάρχει πρόβλημα με την αστυνομία, οι χώροι του πανεπιστημίου εξακολουθούν να είναι ιδανικοί για να συγκεντρώνονται οι φοιτητές. Όμως, το να παρεμποδίζουν τη λειτουργία του πανεπιστημίου δεν εξυπηρετεί καμιά άλλη σκοπιμότητα. Αντίθετα, το να παραλύει το πανεπιστήμιο είναι αυτό ακριβώς που πλήττει την ελεύθερη διακίνηση των ιδεών. Ένα ζωντανό πανεπιστήμιο, γεμάτο φοιτητές, που στα διαλείμματα συζητούν μεταξύ τους για τα προβλήματα, και όπου οι υπηρεσίες δουλεύουν και φροντίζουν για την καλή λειτουργία του email, των web forums, κλπ., βοηθά πολύ περισσότερο από την πίεση που δήθεν ασκείται σε φοιτητές και πανεπιστήμιο από τη διακοπή της λειτουργίας του.
Και επειδή ακόμα θα εξακολουθήσεις να διαμαρτύρεσαι, ας σου παραθέσω τα λόγια ενός καθηγητή του ΕΜΠ που εκτιμώ ιδιαίτερα.
«Κατάληψη» και νόμοι
Επειδή ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιείται η λέξη είναι κάπως ιδιόρρυθμος, θα ξεκινήσω με μερικές διευκρινίσεις, αναγκαίες για να μπορούμε να συνεννοούμαστε.
Κατάληψη σημαίνει ότι σημαντικό πλήθος φοιτητών εγκαθίστανται με τη βία σ' ένα κτίριο και δεν αφήνουν άλλους να εισέλθουν. Ο όρος
κατάληψη χρησιμοποιείται κατά τον ίδιο ακριβώς τρόπο όταν οποιαδήποτε άτομα εγκαθίστανται με τη βία σε οποιαδήποτε περιουσία. Μαθητές καταλαμβάνουν σχολεία, αγρότες καταλαμβάνουν δρόμους, κλπ.
Όταν κάποιοι φοιτητές ισχυρίζονται ότι κάνουν κατάληψη, σπάνια εννοούν το ίδιο. Συνήθως εννοούν ότι έχουν κλειδώσει το όποιο κτίριο με λουκέτο ή απλά ότι δεν προσέρχονται στο μάθημα. Για να ξεχωρίζουμε λοιπόν τις διαφορετικές έννοιες της λέξης,
«κατάληψη» εντός εισαγωγικών θα ονομάζουμε ό,τι εννοούν αυτοί οι φοιτητές κάθε φορά, ενώ
κατάληψη χωρίς εισαγωγικά θα ονομάζουμε αυτό που ανέφερα στην προηγούμενη παράγραφο.
Η κατάληψη είναι πράξη ακραία και βίαιη. Επίσης είναι, φυσικά, και παράνομη. Είναι προφανές ότι οι αγρότες (όπως και όλοι οι άλλοι πολίτες) δεν έχουν δικαίωμα να καταλάβουν ένα δρόμο, ακόμα κι αν το αποφασίσουν με πλειοψηφία. Αντίστοιχα και οι φοιτητές σε καμιά περίπτωση δεν είναι νόμιμο να καταλάβουν περιουσία που δεν τους ανήκει. Τα πανεπιστήμια έχουν πρωταρχικό στόχο να υπηρετούν τους φοιτητές, αλλά δεν ανήκουν στους φοιτητές· τα δημόσια πανεπιστήμια ανήκουν σε όλους τους πολίτες, όπως ακριβώς και οι δρόμοι. Το πανεπιστημιακό άσυλο καθόλου δεν αλλοιώνει τη νομιμότητα ή μη των πράξεων. Άσυλο σημαίνει ότι η αστυνομία δεν δικαιούται να επέμβει απρόσκλητη· οι νόμοι εξακολουθούν όμως να ισχύουν (άρθρο 2, Ν. 1268/1982).
Αφού τα πανεπιστήμια δεν ανήκουν στους φοιτητές, το κλείδωμα ενός κτιρίου με λουκέτο από φοιτητές είναι επίσης πράξη παράνομη. Η αποχή, εντούτοις, είναι νόμιμη. Οποιοσδήποτε φοιτητής έχει το δικαίωμα να μην προσέλθει στο μάθημα, αναλαμβάνοντας την αντίστοιχη ευθύνη (π.χ. αν η προσέλευση στο συγκεκριμένο μάθημα είναι υποχρεωτική, ο φοιτητής δεν μπορεί να απαιτήσει να περάσει το μάθημα).
Παρόλο που οι φοιτητές έχουν δικαίωμα να μην προσέρχονται στο μάθημα, δεν έχουν την αρμοδιότητα να αποφασίζουν
αν θα διδαχτεί το μάθημα. Η αρμοδιότητα αυτή, σύμφωνα με το νόμο, ανήκει στη Σύγκλητο:
Διακοπή του εκπαιδευτικού έργου αλλά και της εν γένει λειτουργίας ενός ΑΕΙ, πέρα από τα προβλεπόμενα στο νόμο αυτό, είναι δυνατή με απόφαση της Συγκλήτου και μόνο για εξαιρετικές περιπτώσεις. (Άρθρο 25, παρ. 4, Ν. 1268/1982)
Παρατηρείται τώρα το φαινόμενο να πηγαίνουν μερικοί φοιτητές στον καθηγητή, να τον πληροφορούν ότι ο σύλλογός τους αποφάσισε αποχή ή «κατάληψη» και πως επομένως δεν πρέπει να διδάξει το μάθημα, και να του δείχνουν και κάποιο σχετικό χαρτί με τη σφραγίδα του συλλόγου τους. Δεν υπάρχει κατ' ανάγκην κάτι παράνομο σ' αυτή την πράξη των φοιτητών· εφόσον ζούμε σε ελεύθερη χώρα, καθένας μπορεί να ισχυρίζεται ό,τι θέλει. Μπορώ κι εγώ να πάω στον καθηγητή και να του πω πως είμαι ο Μέγας Ναπολέων και πως επομένως δεν πρέπει να λέει στο μάθημα της ιστορίας ότι πέθανα πριν 200 χρόνια. Ο καθηγητής έχει όμως την υποχρέωση να με αγνοήσει.
Το ότι κάτι είναι παράνομο σημαίνει ότι είναι οπωσδήποτε αθέμιτο; Αυτό είναι δύσκολο να απαντηθεί. Ο Σωκράτης αυτό πίστευε. Εγώ δεν είμαι τόσο σίγουρος. Όμως σκοπός μου σ' αυτό το άρθρο δεν είναι να συζητήσω το αν οι «καταλήψεις» είναι καλό ή κακό πράγμα· θεωρώ δεδομένο ότι είναι κακό, και απευθύνομαι σ' αυτούς που ήδη το πιστεύουν. Ο βασικότερος λόγος για τον οποίο έχω, ως εδώ, επιμείνει στη νομική πλευρά του θέματος είναι να καταλάβετε, αν σας δυσαρεστούν οι «καταλήψεις», ότι έχετε το νόμο με το μέρος σας, πράγμα που σας δίνει τρόπους να αντιμετωπίσετε το πρόβλημα. Για την περίπτωση όμως που σας απασχολεί η ηθική του πράγματος, δηλαδή το αν έχετε το ηθικό δικαίωμα να μποϋκοτάρετε τη δήθεν απόφαση του συλλόγου σας, παραθέτω σχετικές ερωτήσεις και απαντήσεις μετά το τέλος του άρθρου. Περνάω τώρα στους τρόπους με τους οποίους μπορείτε να πείτε όχι στις καταλήψεις.
