Κατά κανόνα όλες οι πανεπιστημιακές σχολές στη Φινλανδία είναι πενταετούς φοίτησης και χορηγούν τίτλο master. Οι δύο σχολές που εξαιρούνται από το σύστημα αυτό είναι η φαρμακευτική και των νηπιαγωγών, στις οποίες οι σπουδές διαρκούν 3 έτη και χορηγούν τίτλο bachelor. Φυσικά, υπάρχει δυνατότητα μεταπτυχιακών σπουδών και στις σχολές αυτές, κατόπιν, όμως, ξεχωριστών εισαγωγικών εξετάσεων. Η διαφορά είναι, ότι ο οικονομολόγος με τις απλές εισαγωγικές εξετάσεις γίνεται απευθείας δεκτός και στο bachelor και στο master της σχολής του, πράγμα που σημαίνει, ότι οι σπουδές του ολοκληρώνονται στο master. Δηλαδή, για να αποκτήσει τα εργασιακά δικαιώματα του πτυχίου του, πρέπει να έχει τίτλο master. Εάν κάνει μόνο το bachelor, δεν τα αποκτά, διότι θεωρείται ότι δεν έχει τελειώσει τη σχολή. Ο νηπιαγωγός με τις απλές εισαγωγικές εξετάσεις γίνεται δεκτός μόνο στο bachelor, που σημαίνει ότι η σχολή του τελειώνει εκεί και ως εκ τούτου αποκτά τα εργασιακά δικαιώματα τελειώνοντας το bachelor, αλλά σε περίπτωση που κάνει και το master (για το οποίο θα πρέπει να δώσει επιπλέον εισαγωγικές εξετάσεις, σε αντίθεση με τον οικονομολόγο), αποκτά επιπλέον εργασιακά δικαιώματα.
Και όχι, δεν πληρώνεσαι βάσει του τελευταίου πτυχίου σου. Π.χ. στη νομοθεσία αναγράφεται ότι για να εργαστείς ως νηπιαγωγός, πρέπει να έχεις τουλάχιστον bachelor στα παιδαγωγικά. Τώρα εάν εσύ έχεις master και κάνεις αίτηση για νηπιαγωγός, πολύ ευχαρίστως θα σε πάρουν, αλλά δε θα σ' το πληρώσουν. Δική σου υπόθεση είναι. Αυτούς τους ενδιαφέρει να πληροίς το minimum των προϋποθέσεων. Όταν, όμως, έχεις κάνει και master, δε θα κοιτάξεις για δουλειά στην οποία σου φτάνει το bachelor.
Όχι, δεν έχουμε ΙΕΚ και κολλέγια εδώ, όπως στην Ελλάδα. Έχουμε τεχνικά λύκεια, ΤΕΙ και πανεπιστήμια. Και θα έλεγα ότι η πλειοψηφία των πολιτών σπουδάζει στη Φινλανδία. Ωστόσο, η εισαγωγή στα πανεπιστήμια είναι δύσκολη, γι' αυτό - όπως και σε κάθε άλλη χώρα - υπάρχουν κι αυτοί που καταφέυγουν για σπουδές στο εξωτερικό.
Σημείωση: Το μήνυμα αυτό γράφτηκε 14 χρόνια πριν. Ο συντάκτης του πιθανόν να έχει αλλάξει απόψεις έκτοτε.